Επώνυμο “Πιτερός”: Σημασία, Ετυμολογία, Προέλευση, Τοπικότητα
Σημασία:
Το επώνυμο “Πιτερός” φέρει διάφορες πιθανές κι απίθανες ελληνοκεντρικές ερμηνείες σε διάφορες πηγές ως προς τη σημασία του, όπως για παράδειγμα η αρχαιοελληνική λέξη πίθος = πιθάρι.
Άλλη εκδοχή προέρχεται από σλαβοχώρια της Ρωμανίας, οι Πιτεράδες ήταν τα λεγόμενα ιταλικά καρναβάλια, άνθρωποι ντυμένοι με κουρέλια και πρόσωπα βαμμένα με πίτουρα και αλεύρια, οι οποίοι έκαναν τη δική τους ξεχωριστή πορεία μέσα στο Σαμάκοβο λέγοντας αστεία και ταυτόχρονα σκωπτικά στιχάκια, ενώ στο τέλος συγκεντρώνονταν όλοι στην πλατεία του χωριού όπου γίνονταν γλέντι που κρατούσε μέχρι αργά τα ξημερώματα
paratiritis-news.gr/politismos/epestrepsan-sto-neo-sidirochori-oi-seimenides-kai-oi-piterades/
paratiritis-news.gr/politismos/epestrepsan-sto-neo-sidirochori-oi-seimenides-kai-oi-piterades/
αλλά η επικρατέστερη είναι αυτή:
-
Επαγγελματικό: Συνδέεται με το επάγγελμα του “πιτερά”, δηλαδή του αρτοποιού που φτιάχνει πίτες.
-
Τοπωνυμικό: Δημιούργησε πρώτα και προέρχεται στη συνέχεια από τοπωνύμιο, όπως το χωριό “Πιτερό” στην Κρήτη.
Ετυμολογία
-
Επαγγελματικό: Σχετίζεται με το επάγγελμα του “πιτερά”, η ετυμολογία του είναι ιταλική, από το “pizza” λατινικό picta, (πίτσα).
![](https://www.grecia.it/wp-content/uploads/2024/04/piteros.jpeg)
Εθνική / Γλωσσική Προέλευση:
Η εθνική/γλωσσική προέλευση του επωνύμου “Πιτερός” δεν είναι απόλυτα και ιστορικά σαφής. Μπορεί να είναι ελληνικό, ιταλικό ή και μεικτό, είναι δηλαδή καθαρά Ρωμαίικο όπως η λέξη “σπίτι” από το λατινικό ospite = φιλοξενούμενο και όχι η ελληνική “οικία”.
Η λατινική ρίζα όμως είναι εμφανής: Κλιτικός τύπος μετοχής picta (la), (pizza) ζωγραφιά σε διαφημιστικό καραβόπανο σκιάς, τέντες, στα λιμάνια που φαίνονταν από μακριά με εικόνες από ψωμί, με ψάρι, αβγό, κρέας, σαν τη σημερινή πίτσα και τραβούσαν την προσοχή των πεινασμένων και λαίμαργων ναυτικών προς τις παραλιακές ταβέρνες.
Μια τέτοια ακριβώς, στα ιταλικά πρότυπα με ζωγραφισμένα πανιά = panis picta, έγινε ο πρώτος οικισμός στο λιμάνι του Πειραιά, από τον Ιταλό Xaverio, ταβερνιάρη από το Τράνι της Απουλίας, κοντά στο Μπάρι, που έφτιαξε την πρώτη “ελληνική ταβέρνα” στη σημερινή τοποθεσία με την ονομασία του, Ακτή Ξαβερίου:
el.wikipedia.org/wiki/Ακτή_Ξαβερίου
el.wikipedia.org/wiki/Ακτή_Ξαβερίου
-
ονομαστική, αφαιρετική και κλητική ενικού, θηλυκού γένους του pictus
-
ονομαστική, αιτιατική και κλητική πληθυντικού, ουδέτερου γένους του pictus
Τοπικότητα:
Το επώνυμο “Πιτερός” συναντάται συχνότερα σε βενετικές κτήσεις, στην Πελοπόννησο και Κρήτη, όπου συναντάται επίσης και το τοπωνύμιο “Πιτερό”, λόγω της οικογένειας πιτεράδων που το κατοικούσαν.
Στο Ναύπλιο αλλά και σε όλη την Πελοπόννησο, είναι συνηθισμένο το επώνυμο βενετικής καταγωγής, ανάμεσα σε πάμπολλα άλλα λατινογενή και ιταλογενή, που συναντάμε παντού γύρω μας.
www.grecia.it FILO ITALOELLENICO
Εκπαιδευτικός, κοινωνιολόγος, δημοσιογράφος, εκδότης.
Σύμβουλος οργάνωσης και επικοινωνίας.
Συντονιστής διεθνών ευρωπαϊκών προγραμμάτων.
Visualizzazioni: 30